- Nereye verilir
- Aile Mahkemesi
- Süre
- Ayrı davada kesinleşmeden itibaren 1 yıl (zamanaşımı)
- Koşul
- Somut menfaat + eski eşe zarar vermemesi
- Sonra
- Koşullar değişirse izin kaldırılabilir
Dilekçe örneği
Köşeli parantez içindeki sarı alanlar sizin dolduracağınız yerlerdir. Metni kopyalayabilir, Word belgesi olarak indirebilir veya yalnızca dilekçeyi yazdırabilirsiniz. Aşağıdaki metni kullanmadan önce hangi durumlarda geçerli olduğunu okuyun.
Adres alanı — önce bunu okuyun
6284 sayılı Kanun kapsamında adres veya kimlik gizliliği kararı bulunan ya da güvenlik riski taşıyan kişi, güvenli adresini karşı tarafa tebliğ edilecek dilekçenin görünür bölümüne yazmamalıdır. Tebligat adresi ve gizlilik talebi somut dosyaya göre düzenlenmelidir. Davalının adresi bilinmiyorsa uydurma bir adres yazmayın; adres araştırması mahkemeden talep edilebilir.
[İL / İLÇE] NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİNE
- DAVACI
- [ÖRNEK AD SOYAD]
- T.C. KİMLİK NO
- XXXXXXXXXXX
- ADRES
- [ÖRNEK ADRES]
- DAVALI
- [DAVALI ESKİ EŞ AD SOYAD]
- ADRES
- [DAVALI ADRESİ]
- BOŞANMA KARARI
- [MAHKEME], [ESAS NO] E., [KARAR NO] K. — Karar tarihi: [KARAR TARİHİ] — Kesinleşme tarihi: [KESİNLEŞME TARİHİ]
- KULLANILMAK İSTENEN SOYADI
- [KULLANILMAK İSTENEN BOŞANILAN EŞ SOYADI]
- KONU
- Boşanılan eşin soyadını kullanma izni talebidir (TMK m.173/2).
Açıklamalar
- Davalı ile [EVLENME TARİHİ] tarihinde evlendik. Evliliğimiz [MAHKEME] tarafından verilen [ESAS NO] esas ve [KARAR NO] karar sayılı boşanma kararıyla sona ermiş; karar [KESİNLEŞME TARİHİ] tarihinde kesinleşmiştir.
- Evlilik birliği süresince [KULLANILMAK İSTENEN BOŞANILAN EŞ SOYADI] soyadını kullandım. Boşanma hükmünün kesinleşmesiyle TMK m.173/1 uyarınca kural olarak evlenmeden önceki soyadımı yeniden almış bulunmaktayım.
- Somut menfaatim: [SOMUT MENFAATİN AÇIKLAMASI]
- Meslekî, ticari veya akademik tanınırlık: [GÖREV / UNVAN] olarak [BAŞLANGIÇ YILI] yılından bu yana bu soyadıyla tanınmaktayım. Bu tanınırlığı gösteren kayıtlar: [MESLEKÎ/TİCARİ/AKADEMİK TANINIRLIK DELİLLERİ].
- Çocukla ilgili somut yaşam olguları: [ÇOCUKLA İLGİLİ SOMUT YAŞAM OLGULARI VE DELİLLER]
- Davalıya zarar vermemesi: [KULLANIMIN DAVALIYA ZARAR VERMEYECEĞİNİ GÖSTEREN OLGULAR]
- TMK m.173/2 uyarınca; kadının boşandığı kocasının soyadını kullanmakta menfaati bulunduğu ve bunun kocaya bir zarar vermeyeceği ispatlanırsa, istemi üzerine hâkim kocasının soyadını taşımasına izin verir. Yukarıda açıklanan olgular ve aşağıda gösterilen deliller bu iki koşulun somut olayda gerçekleştiğini göstermektedir.
- Bu dava, boşanma hükmünün kesinleştiği [KESİNLEŞME TARİHİ] tarihinden itibaren TMK m.178'de öngörülen bir yıllık zamanaşımı süresi içinde açılmıştır.
- [VARSA EK BEYANLARINIZ]
- Boşanma dosyasının ve nüfus kayıtlarının celbini talep ederim.
Hukuki Sebepler
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 27, 173 ve 178. maddeleri, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun ve ilgili sair mevzuat.
Deliller
- Kesinleşme şerhli boşanma kararı — boşanmanın gerçekleştiği ve kesinleşme tarihi bakımından ([MAHKEME] [ESAS NO] esas sayılı dosyanın celbi talep olunur)
- Nüfus kayıt örneği — boşanma sonrası soyadı kaydı bakımından
- [MESLEKÎ/TİCARİ/AKADEMİK TANINIRLIK DELİLLERİ] — bu soyadıyla meslekî, ticari veya akademik olarak tanındığım bakımından
- [ÇOCUKLA İLGİLİ OKUL / SAĞLIK BELGELERİ] — çocukla ilgili okul, sağlık veya günlük işlemlerde yaşanan karışıklık bakımından
- Tanık [TANIK AD SOYAD VE ADRESİ] — [TANIĞIN DİNLENECEĞİ VAKIA] hususunda
- [VARSA DİĞER DELİL VE İSPATLAYACAĞI VAKIA]
Sonuç ve İstem
Yukarıda açıklanan nedenlerle; davanın kabulü ile TMK m.173/2 uyarınca boşandığım davalının [KULLANILMAK İSTENEN BOŞANILAN EŞ SOYADI] soyadını taşımama izin verilmesine ve kararın nüfus kayıtlarına işlenmek üzere ilgili nüfus müdürlüğüne bildirilmesine karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. [TARİH]
Ekler
- Kesinleşme şerhli boşanma kararı örneği
- Nüfus kayıt örneği
- Meslekî, ticari veya akademik tanınırlık belgeleri
- [VARSA DİĞER BELGELER]
Davacı[AD SOYAD]İmza
Bu dilekçe ne zaman kullanılır
Bu dilekçe, boşanma hükmü kesinleştikten sonra kadının boşandığı eşin soyadını taşımaya devam etmesi için açılacak bağımsız davada kullanılır.
Boşanma hükmü kesinleştiğinde kadın kural olarak evlenmeden önceki soyadını yeniden alır. Kadın evlenmeden önce dul idiyse hâkimden bekârlık soyadını taşımasına izin verilmesini isteyebilir (TMK m.173/1).
Boşandığı eşin soyadını kullanmakta somut bir menfaati bulunduğunu ve bu kullanımın eski eşe zarar vermeyeceğini ispatlayan kadın, TMK m.173/2 uyarınca aile mahkemesinden izin isteyebilir. Bu talep boşanmanın fer’î sonucu değildir; boşanma davasında usulüne uygun ayrı talep/karşı dava ve harçla veya kesinleşmeden sonra bağımsız dava ile ileri sürülmelidir.
Süre: Boşanma sonrasında açılacak bağımsız dava, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 178. maddesi uyarınca bir yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre hak düşürücü süre değil, zamanaşımı süresidir. Talebin devam eden boşanma davasında usulüne uygun biçimde ileri sürülmesi ile boşanmadan sonra bağımsız dava açılması ayrı durumlardır; bir yıllık zamanaşımı, boşanmadan sonra açılan bağımsız dava bakımından söz konusudur.
Menfaat somut olmalıdır: meslekî tanınırlık somut menfaat oluşturabilir; yalnız belge değiştirme külfeti veya yalnız çocukla aynı soyadını taşıma isteği her dosyada otomatik olarak yeterli değildir. Çocukla ilgili bir menfaate dayanılıyorsa okul, sağlık veya günlük işlemlerde yaşanan somut karışıklıklar gösterilmelidir.
Deliller, hangi somut vakıayı ispatladıkları gösterilerek yazılmalıdır: meslekî tanınırlık için meslekî kayıtlar, yayınlar, tanıtım materyalleri veya kurum kayıtları; ticari tanınırlık için işletme ve ticari faaliyet belgeleri; çocukla ilgili yaşam olguları için okul, sağlık veya günlük işlemlerdeki karışıklığı gösteren belgeler; boşanma ve kesinleşme için kesinleşme şerhli boşanma kararı. “Her türlü yasal delil” ifadesi, süresinde ve somutlaştırılmış delil bildirme yükümlülüğünün yerine geçmez. Gerçek dosyada kullanılabilecek deliller somut olaya göre değişir.
Maddenin son fıkrası uyarınca koca, koşulların değişmesi hâlinde bu iznin kaldırılmasını isteyebilir. İzin kalıcı bir hak değil, koşullara bağlı bir yetkidir.
En sık yapılan hata
Menfaati soyut anlatmak. “Alıştım”, “bu soyadını seviyorum” gibi ifadeler TMK m.173/2 anlamında menfaat sayılmaz. Mahkeme somut bir yarar arar: meslekî, ticari veya akademik tanınırlık ya da çocukla ilgili okul, sağlık ve günlük işlemlerde yaşanan somut karışıklıklar. Yalnız çocukla aynı soyadını taşıma isteği her dosyada tek başına yeterli sayılmaz. Her olguyu onu ispatlayan belgeyle birlikte gösterin.
İkinci hata, zarar unsurunu ele almamaktır. Madde iki koşul arar: menfaatin bulunması ve bunun kocaya zarar vermemesi. Dilekçenizde ikinci koşulu ayrıca karşılayın: aranızda ticari veya mesleki rekabet bulunmadığını, soyadı kullanımının davalının itibarını etkilemediğini açıkça yazın.
Üçüncüsü, iznin kalıcı olduğunu sanmaktır. Maddenin son fıkrası uyarınca koca, koşulların değişmesi hâlinde iznin kaldırılmasını isteyebilir. Bu nedenle izni aldıktan sonra da, menfaatinizin devam ettiğini gösteren durumu koruyun; ayrıca izin kararının nüfus kayıtlarına işlendiğini mutlaka doğrulayın.
Dördüncüsü, süreyi kaçırmaktır. Boşanmadan sonra açılan bağımsız dava, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren TMK m.178 uyarınca bir yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre hak düşürücü değildir; ancak karşı taraf zamanaşımını ileri sürerse dava bu nedenle reddedilebilir.
Şablonun yapamadığı dört şey
Dilekçeyi doğru yazmak işin bir kısmı. Dosyayı belirleyen kararların çoğu dilekçenin dışında verilir ve bunların önemli bölümü geri alınamaz:
- Doğru yolu seçmek. Soyadı izni, boşanma davası sürerken usulüne uygun ayrı talep veya karşı dava olarak ya da boşanma kesinleştikten sonra bağımsız davayla istenebilir. Hangisinin uygun olduğu dosyanın aşamasına göre değişir; yanlış yol zaman ve harç kaybına yol açabilir.
- Hangi sürenin işlediğini bilmek. Bir olayda birden fazla süre işleyebilir: biri hak düşürücü, diğeri zamanaşımı. Şablon, sizin dosyanızda hangisinin işlediğini söyleyemez.
- Delili doğru zamanda sunmak. Dilekçeler teatisi bittikten sonra kural olarak yeni delil sunulamaz; süresinde bildirilmeyen tanık dinlenmez. Elinizde delil olması yetmez, ne zaman bildirildiği belirleyicidir.
- Karşı tarafın savunmasına cevap vermek. Çoğu dosya ilk dilekçeyle değil, cevaba verilen karşılıkla ve duruşmadaki beyanla kazanılır ya da kaybedilir. Şablon o aşamada yanınızda olmaz.
Bu nedenle dilekçenizi mahkemeye vermeden önce bir avukatla görüşmeniz önerilir. Dosyanızı birlikte değerlendirmek isterseniz iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz. Dilerseniz bulunduğunuz yer barosunun levhasından başka bir avukata da başvurabilirsiniz.
Kurgusal örnek senaryolar
Aşağıdaki durumlardan size en yakın olanı seçin; yukarıdaki dilekçe o örneğe göre otomatik doldurulur. Doldurulmuş hâli kopyalayabilir, Word olarak indirebilir veya yazdırabilirsiniz. Örnekler kurgudur; kendi tarih, tutar ve olgularınızla değiştirmeniz gerekir.
Mesleğinde evlilik soyadıyla tanınan hekim
Akademik yayınları ve hasta çevresi evlilik soyadı üzerine kurulu. Menfaat, mesleki tanınmışlıkla ispatlanıyor.
- Dayanak
- TMK m.173/2
- Menfaat
- Mesleki tanınmışlık
- Koşul
- Kocaya zarar vermemesi
- Not
- İzin kaldırılabilir
Kendi işletmesini evlilik soyadıyla kuran kadın
İşletmenin adı ve ticari itibarı evlilik soyadı üzerine kurulu. Soyad değişikliği ticari kaybı doğrudan etkiliyor.
- Menfaat
- Ticari itibar
- Delil
- Sicil + marka
- Koşul
- Zarar yok
- Talep
- Kullanma izni
Mesleki tanınırlık nedeniyle soyadı kullanma izni
Eski soyadıyla tanınan kişi, boşanma sonrası bu soyadını sürdürmek istiyor.
- Sebep
- Mesleki tanınırlık
- Meslek süresi
- 12 yıl
- Meslek
- Serbest çalışan
- Talep
- İzin
Çocukla aynı soyadını taşıma gerekçesi
Velayeti kendisinde olan anne, çocuklarıyla ilgili okul ve sağlık işlemlerinde yaşanan somut karışıklıkları belgeleyerek izin istiyor.
- Sebep
- Çocukla ilgili somut olgular
- Çocuk
- 2 çocuk
- Velayet
- Annede
- Talep
- İzin
Adım adım nasıl kullanılır
- Süreyi kontrol edinBağımsız dava, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren TMK m.178 uyarınca bir yıllık zamanaşımına tabidir.
- Menfaati somutlaştırınMeslekî, ticari veya akademik tanınırlığı ya da çocukla ilgili yaşanan somut karışıklıkları olaylarıyla yazın.
- Zarar yokluğunu yazınKullanımın eski eşe zarar vermeyeceğini gösteren olguları açıklayın.
- Delili vakıaya bağlayınHer belgenin ve tanığın hangi olguyu ispatlayacağını dilekçede gösterin.
- Nüfusa işletinKararın nüfus kayıtlarına geçtiğini doğrulayın.
Sık sorulan sorular
Boşanmada Eski Soyadını Kullanma İzni Dilekçesi (TMK m.173) nereye verilir?
Bu dilekçe Aile Mahkemesi makamına sunulur.
Bu dilekçede en sık yapılan hata nedir?
Menfaati soyut anlatmak. “Alıştım”, “bu soyadını seviyorum” gibi ifadeler TMK m.173/2 anlamında menfaat sayılmaz. Mahkeme somut bir yarar arar: meslekî, ticari veya akademik tanınırlık ya da çocukla ilgili okul, sağlık ve günlük işlemlerde yaşanan somut karışıklıklar. Yalnız çocukla aynı soyadını taşıma isteği her dosyada tek başına yeterli sayılmaz. Her olguyu onu ispatlayan belgeyle birlikte gösterin.
Boşanmadan sonra soyadı kullanma izni için süre var mı?
Evet. Boşanma sonrasında açılacak bağımsız dava, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren TMK m.178 uyarınca bir yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre hak düşürücü süre değil, zamanaşımı süresidir. Talep devam eden boşanma davasında usulüne uygun biçimde ileri sürülmüşse bu, boşanmadan sonra açılan bağımsız davadan ayrı değerlendirilir.