İş Kanunu 5. Maddesi Ne Diyor?
İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, din ve mezhep gibi sebeplere dayalı ayrım yapılamayacağını düzenler. Aynı veya eşit değerde iş için cinsiyet nedeniyle daha düşük ücret kararlaştırılamaz.
Madde Metni
İş Kanunu (Kanun No. 4857) — 5. madde
(Ek: 6/2/2014-6518/57 md.) İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefî inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz.
İşveren, esaslı sebepler olmadıkça tam süreli çalışan işçi karşısında kısmî süreli çalışan işçiye, belirsiz süreli çalışan işçi karşısında belirli süreli çalışan işçiye farklı işlem yapamaz.
İşveren, biyolojik veya işin niteliğine ilişkin sebepler zorunlu kılmadıkça, bir işçiye, iş sözleşmesinin yapılmasında, şartlarının oluşturulmasında, uygulanmasında ve sona ermesinde, cinsiyet veya gebelik nedeniyle doğrudan veya dolaylı farklı işlem yapamaz.
Aynı veya eşit değerde bir iş için cinsiyet nedeniyle daha düşük ücret kararlaştırılamaz.
İşçinin cinsiyeti nedeniyle özel koruyucu hükümlerin uygulanması, daha düşük bir ücretin uygulanmasını haklı kılmaz.
İş ilişkisinde veya sona ermesinde yukarıdaki fıkra hükümlerine aykırı davranıldığında işçi, dört aya kadar ücreti tutarındaki uygun bir tazminattan başka yoksun bırakıldığı haklarını da talep edebilir. 2821 sayılı Sendikalar Kanununun 31 inci maddesi hükümleri saklıdır.
20 nci madde hükümleri saklı kalmak üzere işverenin yukarıdaki fıkra hükümlerine aykırı davrandığını işçi ispat etmekle yükümlüdür. Ancak, işçi bir ihlalin varlığı ihtimalini güçlü bir biçimde gösteren bir durumu ortaya koyduğunda, işveren böyle bir ihlalin mevcut olmadığını ispat etmekle yükümlü olur.
Uygulamada Ne Anlama Geliyor?
Maddenin uygulamadaki gücü ispat kuralından gelir: işçi ihlâli tam olarak ispatlamak zorunda değildir, güçlü bir ihtimali ortaya koyması yeterlidir; bunun üzerine ihlalin bulunmadığını işveren ispatlar. İhlâl hâlinde işçi, dört aya kadar ücreti tutarında ayrımcılık tazminatı ile yoksun bırakıldığı haklarını isteyebilir.
Sürecin bütünü ve dikkat edilmesi gereken süreler için iş hukuku sayfamıza; metinde geçen kavramların açıklaması için sözlük bölümümüze bakabilirsiniz.
İlgili Dilekçe Örneklerimiz
Aynı Kanundan Diğer Maddeler
- İş Kanunu 17. Madde — Süreli Fesih ve İhbar Süreleri
- İş Kanunu 18. Madde — Feshin Geçerli Sebebe Dayandırılması
- İş Kanunu 20. Madde — İşe İade Davası ve Süreler
- İş Kanunu 24. Madde — İşçinin Haklı Nedenle Derhal Fesih Hakkı
- İş Kanunu 25. Madde — İşverenin Haklı Nedenle Derhal Fesih Hakkı
- İş Kanunu 41. Madde — Fazla Çalışma