Ayıplı mal, cayma hakkı ve hakem heyeti süreçlerinin kavramları.
Bu sayfada 13 terim yer alıyor. Aradığınız kavramı bulmak için sayfa içi aramayı (Ctrl+F) kullanabilirsiniz.
Kavramların uygulamadaki karşılığı, süreler ve süreç için ilgili çalışma alanı sayfamıza bakabilirsiniz.
Ayıplı mal
Tüketiciye teslim edildiği anda sözleşmede kararlaştırılan niteliklere aykırı olan veya beklenen faydaları taşımayan maldır. Zamanaşımı iki yıl, konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda beş yıldır. Ayıp hile ile gizlenmişse zamanaşımı def'i ileri sürülemez.
İlgili: Ayıplı mal iade dilekçesi
Seçimlik haklar
Ayıplı malda tüketicinin sahip olduğu dört haktır: sözleşmeden dönme, ayıp oranında bedelden indirim, ücretsiz onarım ve ayıpsız misliyle değişim. Seçim hakkı tüketiciye aittir.
Cayma hakkı
Mesafeli ve işyeri dışında kurulan sözleşmelerde, tüketicinin hiçbir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden on dört gün içinde sözleşmeden dönme hakkıdır. Bildirimin süresinde yapıldığını ispat yükü tüketicidedir.
Tüketici hakem heyeti
Parasal sınırın altındaki tüketici uyuşmazlıklarını karara bağlayan kuruldur. Bu sınırın altında hakem heyetine başvurmak dava şartıdır. Parasal sınırlar her yıl güncellenir.
İlgili: Tüketici hakem heyeti başvurusu
Haksız şart
Tüketiciyle müzakere edilmeden sözleşmeye konulan, tarafların hak ve yükümlülüklerinde tüketici aleyhine dengesizliğe yol açan hükümdür. Haksız şartlar tüketiciyi bağlamaz.
Mesafeli sözleşme
Satıcı ve tüketicinin fiziksel olarak bir arada bulunmadan, uzaktan iletişim araçlarıyla kurduğu sözleşmedir. İnternet üzerinden yapılan alışverişler bu kapsamdadır.
Garanti belgesi
Üretici veya ithalatçının, malın ayıplı çıkması hâlindeki sorumluluğunu ve asgari garanti süresini gösteren belgedir. Garanti süresi ayıba karşı sorumluluğu ortadan kaldırmaz.
Azami tamir süresi
Ücretsiz onarım hakkı seçildiğinde, malın tamir edilerek teslim edilmesi gereken süredir. Sürenin aşılması hâlinde tüketici diğer seçimlik haklarına dönebilir.
Tüketici mahkemesi
Tüketici işlemlerinden ve tüketiciye yönelik uygulamalardan doğan uyuşmazlıklara bakan özel görevli mahkemedir. Parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda önce tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; heyet kararına itiraz da bu mahkemede incelenir. Tüketici davaları harçtan muaftır. Dava, tüketicinin yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir.
İlgili: Tüketici mahkemesi dava dilekçesi · Tüketici hakem heyeti başvurusu
Ayıplı hizmet
Sözleşmede kararlaştırılan süre içinde başlamayan, taraflarca kararlaştırılan veya objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımayan hizmettir. Tüketici; hizmetin yeniden görülmesini, ayıp oranında bedel indirimini, ücretsiz onarımı ya da sözleşmeden dönmeyi seçebilir. Ayıplı mal hükümlerine benzer biçimde, kanunda öngörülen süreler içinde ileri sürülmelidir.
Bedel iadesi (sözleşmeden dönme)
Tüketicinin seçimlik haklarından biridir: ayıplı mal veya hizmet nedeniyle sözleşmeden dönerek ödediği bedelin geri verilmesini istemesi. Satıcı, ödemeyi kural olarak dönme bildiriminin ulaşmasından itibaren kanunda belirtilen süre içinde ve gecikmeksizin iade etmek zorundadır. Ayıp, malın değerini veya kullanımını önemsiz ölçüde etkiliyorsa sözleşmeden dönme hakkı kullanılamaz.
İlgili: Ayıplı mal iade talebi · Cayma bildirimi
Abonelik sözleşmesi
Tüketicinin belirli bir mal veya hizmeti sürekli ya da düzenli aralıklarla edinmesini sağlayan sözleşmedir. İnternet, telefon, elektrik ve dijital içerik abonelikleri bu kapsamdadır. Tüketici belirsiz süreli veya süresi bir yıldan uzun abonelikleri dilediği zaman fesheder; fesih bildirimi sözleşmenin kurulduğu yöntemle yapılabilmelidir. Sağlayıcı, feshi zorlaştıran yöntemler uygulayamaz.
İlgili: Abonelik faturasına itiraz
Devre mülk ve devre tatil
Bir konutun veya tatil biriminin yılın belirli bir döneminde kullanılması hakkını veren sözleşmelerdir. Devre mülk tapuya bağlı bir ayni hak, devre tatil ise şahsi haktır. Tüketici, sözleşmenin kurulmasından itibaren on dört gün içinde gerekçe göstermeden ve ceza ödemeden cayabilir. Bu süre içinde tüketiciden hiçbir ad altında ödeme istenemez.
İlgili: Devre tatil sözleşmesinden dönme